W trakcie roku podatkowego u części przedsiębiorców pojawiają się transakcje, które wymagają oceny z punktu widzenia obowiązków potrącenia podatku u źródła (tzw. WHT). Oprócz dywidend i należności licencyjnych zbadania wymagają usługi niematerialne. Wątpliwości mogą budzić transakcje z wykorzystaniem instrumentów finansowych, ale organy podatkowe w ostatnich latach wydają korzystne interpretacje w tym temacie.

Płatności na rzecz podmiotów zabezpieczających wynikające z rozliczeń w ramach zawartych pochodnych instrumentów finansowych w postaci kontraktów FX forward czy instrumentów IRS nie mieszczą się w dyspozycji art. 21 ust. 1 ustawy o CIT, a w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym i w odniesieniu do nich na podatniku nie ciążą obowiązki płatnika z art. 26 ust. 1 ustawy o CIT. Potwierdza to m.in. interpretacja Dyrektora KIS z 10 lutego 2026 r., sygn. 0111-KDWB.4010.195.2025.2.HK.

Płatności te nie spełniają definicji odsetek, dlatego nie mieszczą się w dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT. Płatności rozliczeniowe nie są związane z udostępnieniem kapitału ani nie stanowią ekwiwalentu za korzystanie z kapitału w czasie, lecz są konsekwencją zawarcia danego instrumentu pochodnego (FX forward lub IRS), którego funkcją jest zabezpieczenie zmienności stopy procentowej oraz kursu walut. Nawet jeśli transakcje na instrumentach zabezpieczających pozostają w pewnym związku z istniejącym kredytem, to płatności rozliczeniowe nie stanowią opłaty za finansowanie, lecz są elementem zarządzania ryzykiem zmienności stopy procentowej oraz kursu walut. Płatności te nie powinny być traktowane jako wynagrodzenie za korzystanie z kapitału w czasie.

Płatności rozliczeniowe nie mieszczą się również w katalogu należności z tzw. usług niematerialnych określonym w art. 21 ust. 1 pkt 2a ustawy o CIT; w szczególności nie stanowią zapłaty za usługi doradcze, księgowe, badania rynku, prawne, reklamowe, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu, gwarancji i poręczeń, ani też świadczeń o podobnym charakterze.

Wynik transakcji na instrumentach zabezpieczających może być dodatni albo ujemny, w zależności od pozycji zabezpieczanej oraz skali wahań instrumentu bazowego (tj. stóp procentowych lub kursu walut). Każdorazowo rezultat opiera się na obiektywnych czynnikach rynkowych, w szczególności na kierunku i dynamice zmiany stóp procentowych oraz kursów walutowych. Tym samym ani podatnik, ani podmioty zabezpieczające nie determinują ostatecznego wyniku (zysk/strata) ani wysokości ewentualnej straty, ponieważ pozostają one pochodną ruchów rynkowych.

Jeśli transakcje te byłyby realizowane z podmiotami powiązanymi, wówczas dodatkowo należałoby przeanalizować, czy progi transakcyjne nie przekraczają 10 mln zł rocznie. W przypadku przekroczenia progu dla transakcji finansowych strony transakcji jako podmioty powiązane musiałyby przygotować dokumentację cen transferowych.