Estońscy podatnicy w deklaracji rocznej CIT-8E będą wykazywać za 2025 rok m.in. ukryte zyski i wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą. Szczególną uwagę powinni zwrócić na leasingi samochodów osobowych. Limit 150 000 zł czy od 2026 roku ograniczony do 100 000 zł w zakresie kwalifikacji do kosztów podatkowych nie ma w tym przypadku znaczenia, tylko sposób wykorzystania samochodu.

Ustalanie podstawy opodatkowania – w związku z użytkowaniem samochodu osobowego na podstawie umowy leasingu operacyjnego (do celów mieszanych), amortyzowanych dla celów bilansowych zgodnie z przyjętymi zasadami rachunkowości – w wysokości 50% odpisów amortyzacyjnych, a nie rat leasingowych jest uznawane za prawidłowe przez organy podatkowe. Wskazuje na to m.in. interpretacja Dyrektora KiS z 3 listopada 2025 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.529.2025.2.JMS. Podatnicy CIT estońskiego ustalają zysk bilansowy stanowiący podstawowy element opodatkowania CIT-em na podstawie prawidłowo prowadzonych ksiąg rachunkowych, a więc w zależności od przyjętych zasad rachunkowości mogą określać wysokość odpisów amortyzacyjnych.

Późniejsza transakcja wykupu środka trwałego z leasingu (samochodu osobowego o przeznaczeniu mieszanym) nie będzie podlegała rozpoznaniu podatkowemu w charakterze podstawy opodatkowania z tytułu ukrytych korzyści, gdyż taką podstawę będą stanowiły odpisy amortyzacyjne dokonywane od wartości wykupu wprowadzonej jako wartość początkowa samochodu wykupionego z leasingu.

Natomiast, jeśli spółka nie dokona wykupu samochodu z leasingu, a w trakcie trwania umowy leasingu samochód ulegnie wypadkowi, to może pojawić się podatek do zapłaty. Jeśli estoński podatnik dokona likwidacji środka trwałego w księgach rachunkowych tj. wyksięgowania wartości początkowej i dotychczasowego umorzenia, obciążając równocześnie koszty działalności niezamortyzowaną częścią przedmiotu leasingu – wartością netto, to w takiej sytuacji wartość netto zlikwidowanego wskutek szkody całkowitej środka trwałego należy uwzględnić w sumie wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą podlegającą opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 50% tej wartości, zgodnie z art. 28m ust. 4a pkt 2 ustawy o CIT. Takie stanowisko prezentuje Dyrektor KiS m.in. w interpretacji z 13 marca 2024 r., sygn. 0111-KDIB1-2.4010.681.2023.1.END.

Jeśli w związku ze zdarzeniem losowym dotyczącym samochodu użytkowanego na podstawie umowy leasingu, towarzystwo ubezpieczeniowe orzeknie szkodę całkowitą na tym przedmiocie leasingu i dojdzie do wcześniejszego zakończenia łączącej strony umowy, to w jego wyniku podatnik poniesie koszt odszkodowania wynikającego z noty obciążeniowej wystawionej przez leasingodawcę tytułem wygaśnięcia umowy leasingu z powodu szkody całkowitej przedmiotu leasingu. Wydatek ten również będzie stanowił podstawę do opodatkowania jako wydatek niezwiązany z działalnością gospodarczą.

Warto więc sprawdzić, czy w 2025 roku przy leasingu samochodu osobowego estoński podatnik właściwie kwalifikował wydatki, szczególnie w sytuacji, gdy za 2025 rok będzie już w obowiązku składać do urzędu skarbowego strukturę JPK KR PD.